Աշխարհը տափակ է

Վիքիքաղվածք-ից
«Աշխարհը տափակ է՝ քսանմեկերորդ դարի կարճ պատմություն» գրքի շապիկը

«Աշխարհը տափակ է՝ քսանմեկերորդ դարի կարճ պատմություն», ամերիկացի լրագրող և հեղինակ Թոմաս Ֆրիդմանի բարձրավաճառք գիրքը, որը վերլուծում է գլոբալիզացիայի առաջադիմությունը, նրա շեշտը լինելով՝ վաղ քսանմեկերրորդ դարը։

Քաղվածքներ[խմբագրել]

  • Ամեն առավոտ Աֆրիկայում՝ մի համույր է արթնանմում։
Նա գիտի, որ պիտի վազի ամենաարագ առյուծից ավելի արագ կամ կսպանվի:
Ամեն առավոտ մի առյուծ է արթնանում:
Նա գիտի, որ ամենակամաց համույրից ավելի արագ վազի կամ սովից կմեռնի:
Չի տարբերում, որ դու առյուծ ես թե համույր:
Երբ արևը բարձրանմում է՝ ավելի լավ է սկսես վազել:
Աֆրիկական առած (Thomas L. Friedman, The World Is Flat (2005–2006), Ch. 2, Flattener #6 (p. 137 in the 2006 edition))

Քաղվածքներ առանց աղբյուրի[խմբագրել]

Համընդհանուր էվոլյուցիա[խմբագրել]

  • 1989 թվականի ճամբակոտրուկ ակնարկում, «Համակարգիչ և ուժամեքենա. Ժամանակակից արդյունավետության փարադոքսը մի ոչ-հեռու հայելում»-ի մեջ, տնտեսական պատմաբան Փոլ Աղ Դեյգիդն բացատրել է այս հետամնացությունը, նշելով մի պատմական նախադեպ։ Նա նշեց, որ դրանով հանդերձ, որ էլեկտրական լամպը հնարվել է 1879 թվականին, քանի տասնյակներ տևեցին մինչ էլեկտրիֆիկացում գործի և մեծ տնտեսական և արտադրողական ազդում ունենա։ Ինչո՞ւ։ Որովհետև միայն էլեկտրաշարժիչներ տեղադրելն ու հին տեխնոլոգիան - Շոգեմեքենաները - դեն նետելն հերիք չէր։ Արտադրելու ամբողջ ճանապարհը ստիպված էր վերակոնֆիգուրացվեր։ Էլեկտրականության դեպքում, Դեյվիդը նշեց, մեծ հայտնաբերումն այն էր, թե ինչպես էին շենքերն ու հավաքման գծերը նախագծվում և կառավարվում։ Գործարանները շոգի դարում ընդհանրապես ծանր, թանկ քանիհարկանի շենքեր էին, որոնք նախագծվել էին ծանր գոտիներն և ուրիշ հաղորդման սարքերը շաղափելու համար, որոնք օգտագործվում էին շոգիով ուժավորված համակարգերը գործածելու համար։ Հենց որ փոքր և ուժեղ էլեկրաշարժիչները ներկայացվեցին, բոլորը մի մեծ արտադրողական առաջադրումի էին սպասում։ Բայց տևեց։ Բոլոր խնայողությունները ստանալու համար, պետք էր որ բավականին շենքեր նախագծվեին՝ փոքր էլեկրտրաշարժիչների հետ, որոնք ամեն չափի մեքենաներին ուժ էին տալիս։ Դեյվիդը գրում է, որ միայն երբ գործարանային ճարտարապետների և էլեկտրական ճարտարագետների ու կառավարողների բավական չափ էր հավաքվել, որոնք արտադրման գծի իրար-լրացումները հասկանում էին, այդ ժամին էլեկրաֆիկացումը ներկայացրեց արտադրմանբարձրացումը։